Đánh giá thực trạng và giải pháp phát triển năng lực nhận thức hoá học của học sinh trung học phổ thông: Áp dụng mô hình dạy học 5E

Abstract

This study assesses the current state of chemistry perception development among high school students in Thua Thien Hue and Quang Tri provinces, Vietnam, focusing on the application of the 5E instructional model as a solution to enhance their chemistry perception abilities.  Through a survey of 376 students and 25 teachers from six high schools, the study reveals limitations in the development of students' chemistry perception, primarily due to certain teaching methods lacking interactivity and real-world connections. The findings indicate that students show limited interest in chemistry, perceiving it as predominantly theoretical and lacking practical relevance. This study proposes integrating the 5E instructional model – comprising Engagement, Exploration, Explanation, Elaboration, and Evaluation phases – with active learning methods to address these limitations. This model aims to promote deeper cognitive engagement among students and align with the objectives of the General Education Curriculum for Chemistry. By enhancing teacher training, resources, and interactive learning opportunities, this approach is expected to improve the development of chemistry perception abilities and meet the standards of modern education.

Tóm tắt

Nghiên cứu này đánh giá thực trạng phát triển năng lực nhận thức hoá học của học sinh trung học phổ thông tại tỉnh Thừa Thiên Huế và Quảng Trị, tập trung vào việc áp dụng mô hình dạy học 5E như một giải pháp nhằm nâng cao năng lực nhận thức hoá học của học sinh. Qua khảo sát 376 học sinh và 25 giáo viên từ 6 trường trung học phổ thông, nghiên cứu cho thấy còn nhiều hạn chế trong việc phát triển năng lực nhận thức hoá học, chủ yếu do một số phương pháp giảng dạy còn thiếu tính tương tác và liên hệ thực tiễn. Kết quả cho thấy học sinh ít hứng thú với hoá học và coi môn học này chủ yếu mang tính lí thuyết và ít liên quan đến các thực tiễn. Nghiên cứu đề xuất tích hợp mô hình dạy học 5E - bao gồm các giai đoạn Khơi gợi, Khám phá, Giải thích, Mở rộng và Đánh giá - với các phương pháp dạy học tích cực để khắc phục các hạn chế này. Mô hình này nhằm thúc đẩy sự tham gia nhận thức sâu hơn của học sinh và đáp ứng mục tiêu của Chương trình Giáo dục Phổ thông môn Hoá học. Thông qua việc tăng cường đào tạo giáo viên, tài nguyên và cơ hội học tập tương tác, phương pháp này kỳ vọng sẽ nâng cao phát triển năng lực nhận thức hoá học và đáp ứng các tiêu chuẩn của giáo dục hiện đại.