Sự phát triển của dịch máy nơ-ron (NMT) và các mô hình ngôn ngữ lớn (LLMs) đang đặt ra yêu cầu đổi mới căn bản đối với dạy học dịch thuật Việt–Trung ở bậc đại học. Bài báo đặt câu hỏi: dạy học dịch thuật Việt–Trung cần thay đổi như thế nào để đáp ứng bối cảnh AI, và mô hình tích hợp nào phù hợp với đặc thù cặp ngôn ngữ này? Nghiên cứu sử dụng phương pháp phân tích–tổng hợp tài liệu, hệ thống hóa lý thuyết và suy luận dạy học dựa trên các khung lý thuyết kiến tạo, TPACK, SAMR và lý thuyết năng lực dịch thuật lai. Kết quả nghiên cứu xác định sáu thành tố của năng lực dịch thuật lai và đề xuất mô hình VCT-AI (Vietnamese–Chinese Translation – AI Integration Model) gồm bốn trụ cột: củng cố nền tảng dịch thuật thủ công; phát triển kỹ năng prompt engineering chuyên ngành Việt–Trung; thực hành hậu biên tập có hướng dẫn; và đánh giá đạo đức cùng năng lực dịch thuật lai. Mô hình được cụ thể hóa qua quy trình dạy học năm bước và hệ tiêu chí đánh giá bốn chiều có phân bổ trọng số. Nghiên cứu đóng góp một khung dạy học dịch thuật chuyên biệt cho cặp Việt–Trung trong kỷ nguyên AI, có ý nghĩa ứng dụng thiết thực cho thiết kế học phần dịch ở bậc đại học, đồng thời đặt nền móng cho các thực nghiệm lớp học tiếp theo.

Giáo dục đạo đức (GDĐĐ) cho học sinh (HS) là một bộ phận quan trọng, có tính chất nền tảng của quá trình giáo dục toàn diện ở trường tiểu học. Trong những con đường GDĐĐ cho HS, thông qua hoạt động trải nghiệm (HĐTN) là con đường có nhiều ưu thế. Muốn thực hiện công tác GDĐĐ thông qua HĐTN cho HS có chất lượng và hiệu quả, các nhà trường cần xác định được một cách đúng đắn, đầy đủ mục tiêu; vận dụng được các nội dung, phương pháp, hình thức GDĐĐ thông qua HĐTN. Nghiên cứu này nhằm mục đích tìm hiểu thực trạng GDĐĐ thông qua HĐTN cho HS các trường tiểu học thành phố Huế. 150 giáo viên (GV) của 7 trường tiểu học đã tham gia vào nghiên cứu thông qua việc trả lời phiếu khảo sát. Kết quả nghiên cứu cho thấy, phần lớn GV đều nhận thức được tầm quan trọng của GDĐĐ thông qua HĐTN; các nhà trường đã tổ chức đa dạng các hoạt động GDĐĐ thông qua HĐTN với nội dung, phương pháp và hình thức phù hợp cho HS, bước đầu đã có tác động tích cực, giúp HS rèn luyện và hình thành lối sống phù hợp với chuẩn mực đạo đức. Tuy nhiên hoạt động này vẫn còn nhiều bất cập, hạn chế do nhiều nguyên nhân. Trong đó, HĐTN vì mới áp dụng ở cấp tiểu học nên việc tổ chức hoạt động GDĐĐ thông qua HĐTN cho HS ở các trường tiểu học vẫn chưa đảm bảo được tính hệ thống, kế hoạch và thường xuyên. Trên cơ sở thực trạng, tác giả đề xuất một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác GDĐĐ thông qua HĐTN, góp phần phát triển toàn diện nhân cách cho HS và thực hiện thành công chương trình giáo dục phổ thông mới.

Nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng quản lý phát triển văn hóa đọc cho sinh viên tại Trường Đại học Sư phạm, Đại học Huế. Nghiên cứu được thực hiện theo phương pháp định lượng, khảo sát bằng bảng hỏi thang Likert 5 mức đối với 55 cán bộ quản lý, giảng viên, cán bộ thư viện. Dữ liệu được xử lý bằng các phương pháp thống kê mô tả nhằm xác định mức độ hiệu quả của các nội dung quản lý. Kết quả nghiên cứu cho thấy công tác quản lý hoạt động phát triển văn hóa đọc cho sinh viên đạt một số kết quả tương đối tốt: Mục tiêu, nội dung và hình thức tổ chức cơ bản phù hợp với mục tiêu đào tạo. Tuy nhiên, nghiên cứu còn cho thấy một số hạn chế như sự phối hợp giữa các lực lượng trong nhà trường chưa đồng bộ, công tác giám sát và đánh giá hoạt động này chưa thường xuyên, việc khai thác học liệu số và môi trường đọc trực tuyến chưa hiệu quả. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất các biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý phát triển văn hóa đọc cho sinh viên ở Trường Đại học Sư phạm, Đại học Huế. Kết quả nghiên cứu góp phần bổ sung cơ sở thực tiễn cho quản lý phát triển văn hóa đọc trong giáo dục đại học, đồng thời cung cấp các gợi ý có giá trị tham khảo cho các cơ sở đào tạo sư phạm trong bối cảnh đổi mới giáo dục và chuyển đổi số.

Quyền giữ gìn, phát huy bản sắc của trẻ em được ghi nhận trong Luật trẻ em năm 2016, thể hiện một cái nhìn đổi mới của Đảng và Nhà nước về vai trò của trẻ em đối với vấn đề giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Với sự nỗ lực của gia đình, nhà trường và xã hội, công tác bảo đảm quyền giữ gìn và phát huy bản sắc của trẻ em đã đạt được rất nhiều thành tựu đáng kể. Trẻ em trở thành một chủ thể quan trọng để lưu giữ và phát triển các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Tuy nhiên, dưới tác động của toàn cầu hóa dẫn đến sự xâm nhập của các trào lưu văn hóa không phù hợp. Trước thực trạng đó, bài viết đưa ra một định hướng giải pháp nhằm bảo đảm quyền giữ gìn, phát huy bản sắc của trẻ em, góp phần giữ gìn những tinh hoa văn hóa tốt đẹp của dân tộc trong bối cảnh thời đại mới.