Ngày xuất bản: 20-04-2026
Khoa học Tự nhiên – Công nghệ
Phân phối chất ức chế điểm kiểm soát miễn dịch dựa trên hạt Nano: Tổng quan hệ thống về độ an toàn và độc tính miễn dịch
Tóm tắt
|
PDF (English)
Bối cảnh: Các chất ức chế điểm kiểm soát miễn dịch (ICIs) ngày càng được sử dụng rộng rãi trong điều trị ung thư, nhưng đã được ghi nhận là gây ra các tác dụng bất lợi liên quan đến miễn dịch do sự hoạt hóa miễn dịch không đặc hiệu. Các hệ thống phân phối dựa trên hạt nano đã được đề xuất như một chiến lược nhằm cải thiện khả năng hướng đích khối u và giảm độc tính toàn thân; tuy nhiên, hồ sơ an toàn và độc tính miễn dịch của chúng vẫn chưa được tổng hợp một cách toàn diện.
Phương pháp: Nghiên cứu này thực hiện tổng quan hệ thống theo hướng dẫn PRISMA. Hai cơ sở dữ liệu PubMed và Scopus được tìm kiếm đối với các bài báo được công bố từ năm 2015 trở đi liên quan đến việc ứng dụng hệ thống phân phối qua trung gian hạt nano của các chất ức chế PD-1, PD-L1 hoặc CTLA-4 trong các khối u đặc. Tiêu chí lựa chọn được áp dụng cho các nghiên cứu tiền lâm sàng và các thử nghiệm lâm sàng giai đoạn sớm có báo cáo về độ an toàn, độc tính hoặc các kết quả liên quan đến miễn dịch. Dữ liệu về các nền tảng hạt nano, các thông số an toàn và chất lượng phương pháp luận được trích xuất, đồng thời nguy cơ sai lệch được đánh giá bằng công cụ SYRCLE.
Kết quả: Trong số 24 nghiên cứu đáp ứng tiêu chí lựa chọn, phần lớn là các nghiên cứu tiền lâm sàng trên động vật. Hạt nano polymer là nền tảng được nghiên cứu phổ biến nhất, tiếp theo là các hệ thống dựa trên lipid, vô cơ, albumin và hệ thống vận chuyển gen. Hầu hết các nghiên cứu ghi nhận cân nặng cơ thể ổn định, mô học cơ quan được bảo tồn và các chỉ số sinh hóa huyết thanh nhìn chung ở mức bình thường. Phân tích cytokine thường ghi nhận sự thay đổi của IFN-γ, TNF-α và ít thường xuyên hơn là IL-6, cho thấy việc phân phối ICI qua trung gian hạt nano có thể gây hoạt hóa miễn dịch, trong khi chỉ có bằng chứng hạn chế về độc tính viêm toàn thân cấp tính trong các nghiên cứu ngắn hạn được đưa vào. Đánh giá nguy cơ sai lệch cho thấy có sự ngẫu nhiên hóa và báo cáo kết quả tương đối đầy đủ, nhưng thường thiếu rõ ràng về quy trình làm mù và điều kiện nuôi giữ.
Kết luận: Các liệu pháp qua trung gian hạt nano cho thấy hồ sơ an toàn ngắn hạn đầy hứa hẹn. Tuy nhiên, độc tính miễn dịch dài hạn, sự tồn lưu của hạt nano và khả năng chuyển giao sang lâm sàng vẫn chưa được giải quyết đầy đủ, cho thấy cần có các tiêu chuẩn báo cáo an toàn thống nhất và mở rộng đánh giá lâm sàng.